dinsdag 12 februari 2013

Casus Pellegrom

Een mogelijk "probleem" vormt het vaderschap van mijn betovergrootmoeder Geertrui van Zanten (nr. 19). Zij is geboren te Waardenburg op 20 augustus 1899 als natuurlijke dochter van Geertje Pellegrom. Deze huwde in 1907 met Jacob Cornelis van Zanten, die Geertrui echtte als zijn dochter.
Nu stel ik mij de vraag: is Geertrui wel de dochter van deze Jacob Cornelis van Zanten? Immers, haar ouders huwden acht jaar ná haar geboorte, en dit was toch niet zeer gebruikelijk. Bovendien was de moeder van Geertrui, Geertje Pellegrom dienstbode, dus vaak van huis.
Om hier meer informatie te krijgen ben ik de gangen van moeder Geertje Pellegrom nagegaan.
Uit de verscheidene bevolkingsregisters die ik tot zover geraadpleegd heb is zij dienstbode geweest in verschillende huizen. Hierbij is haar thuisbasis (waar haar ouders woonden) Waardenburg.

De gangen van Geertje Pellegrom (1870-1929) als dienstmeid:

1887, 29 juli: vertrek van Waardenburg naar Zaltbommel
1889, 16 augustus: aankomst Ophemert vanuit Zaltbommel. Dienstbode bij K.B. van Sent.
1890, 4/11 september: terugkeer naar Waardenburg vanuit Ophemert.
1890, 4 november: vertrek naar Zaltbommel.
1891, 26 juni, terugkeer naar Waardenburg vanuit Everdingen.
1892, 19 mei, vertrek naar Ophemert. Dienstbode bij H. van Blijdenstein.
1892, 29 september/7 oktober: terugkeer naar Waardenburg vanuit Ophemert.
1893, 18 maart: vertrek naar Deil, alwaar dienstbode bij G.J. van Arkel.
1898: dienstbode bij Gosen van de Water, tevens te Deil..
1899, 18 juli: terugkeer naar Waardenburg vanuit Deil.
1899, 20 augustus: bevalling van dochter Geertrui.
1900, 11 september: vertrek naar Deil.
1906, 13 september: terugkeer naar Waardenburg vanuit Bleskensgraaf.
1907, 6 maart: samenwoning met echtgenoot Jacob Cornelis van Zanten te Waardenburg, die Geertrui echt als zijn dochter.


Te zien is dat zij ten tijde van de zwangerschap dienstbode was in Deil bij ofwel G.J. van Arkel ofwel Gosen van de Water. Bij de laatste was zij de enige in dienst; deze meneer had tevens nog ongehuwde zoons in huis. Het zou kunnen dat zij meer contact hadden met Geertje dan de bedoeling was.
Geertje keert in juli 1899 terug naar haar ouders, alwaar ze een maand later bevalt.
De vraag is nu, of zij tijdens haar betrekking als dienstbode contact gehad kon hebben met haar toekomstige echtgenoot Jacob Cornelis van Zanten, die op dat moment niet woonde in Deil maar in Waardenburg. De dorpen liggen vlak bij elkaar; zij zal echt wel regelmatig langs haar geboortedorp gegaan zijn. Op één van deze tochten kan zij alsnog contact gehad hebben met Van Zanten. 
Voor zijn vaderschap pleit dat hij het kind echt, iets dat geenszins vanzelfsprekend was; echtte hij het niet, dan had zij alsnog de Nederlandse nationaliteit wegens haar moeder. Geertrui wordt naderhand bovendien genoemd wordt als "erkend natuurlijk kind" van hen beiden.

We moeten dus maar aannemen dat Jacob Cornelis van Zanten de vader van Geertrui van Zanten was, met de kanttekening dat moeder Geertje Pellegrom tijdens haar bezwangering dienstbode was.



UPDATE 08/07/2013

Zie de reactie hieronder. Mijn overgrootmoeder, die dochter was van Geertrui van Zanten, heeft dus meerdere malen beweerd dat Jacob niet de biologische vader was van Geertrui, maar dat zij in plaats daarvan dochter was van een zekere rijkere boerenzoon, waarmee huwelijk wegens standsverschil vrijwel onmogelijk was. Dit verhaal zou kunnen pleiten voor het scenario dat zij zwanger raakte tijdens haar dienstbodetijd. Zij was toen dienstbode bij G.J. van Arkel en ook bij Gosen van de Water te Deil. Zij zal dit van haar moeder zelf gehoord hebben. Er zijn twee dingen mogelijk: of dit klopt inderdaad, of dit verhaal is ontstaan omdat zij ver voor haar ouders huwelijk geboren is.
De enige mogelijkheid die ik zie is om DNA te vergelijken; dit zal echter lastig worden, aangezien mijn grootvaders generatie nog zo'n 1/8 van Geertrui's vader afstamt, en dit zal ook gelden voor andere nog levende afstammelingen van deze man of de andere potentiële vaders. Het DNA moet dan maar net overlappen, en bovendien wel geërfd zijn. Een andere moeilijkheid is dat al deze mensen uit dezelfde streek komen, en dus, zo vermoed is, lastig van elkaar te onderscheiden zijn. De tijd zal het leren.

1 opmerking:

  1. Misschien tóch leuk om te vertellen dat mijn moeder, Geertje Theodora van der Heijden -den Otter, oudste dochter van Geertrui van Zanten en Toontje den Otter, altijd heeft volgehouden dat Jacob Zanten niet de biologische vader van Geertrui is geweest maar dat dit een of andere rijke boerenzoon is geweest en dat ze vanwege het verschil in stand niet mochten trouwen. Misschien een fantasie verhaal van mijn moeder maar ze was er zeer stellig in. Groet Yvonne Schneider-van der Heijden .

    BeantwoordenVerwijderen